Strona główna

Dwory

 Antonin
 Arcugowo
 Baszków
 Będlewo
 Biedrusko
 Bieganowo
 Błociszewo
 Brodnica
 Brody
 Bucz
 Charzewo
 Chobienice
 Chraplewo
 Ci±żeń
 Czacz
 Czempiń
 Czerlejno
 Czerniejewo
 Czerwona Wie¶
 D±brówka
 D±brówka Ludomska
 Dłoń
 Dobrzyca
 Drzeczkowo
 Dusina
 Gałowo
 Garzyn
 Gębice
 Gniezno
 Gola
 Golejewko
 Golina Wielka
 Gołuchów
 Goraj
 Gorzewo
 Górka Duchowna
 Górzno
 Górzno
 Grabonóg
 Granówko
 Grodzisk Wlkp.
 Grzybno
 Gułtowy
 Iłówiec
 Iwno
 Jabłonna
 Jabłonowo
 Jankowice
 Jargoniewice
 Jarocin
 Jaszkowo
 Jeziorki
 Karolew-Borek
 Kawcze
 KaĽmierz - Nowa Wie¶
 Klęka
 Kobylniki
 Kołaczkowo
 Konarzewo
 Kopaszewo
 Kosowo
 Kotowo
 Kromolice
 Kruszewo
 Krze¶lice
 Lipnica
 Lubasz
 Lusówko
 Lwówek
 Łękno
 Łopiszewo
 Marchwacz
 Margonin
 Mieczownica
 Mierzewo
 Miłoslaw
 Modrze
 Morownica
 Mystki
 Napachanie
 Niechanowo
 Niegolewo
 Nieszawa
 Nowa Wie¶
 Objezierze
 Osiek
 Otorowo
 Owińska
 Pakosław
 Pawłowice
 Pępowo
 Pniewy
 Pomarzanowice
 Popowo Stare
 Posadowo
 Poznań - Anderschów
 Poznań - Arcybiskupi
 Poznań - Działyńskich
 Poznań - Morasko
 Poznań - Radojewo
 Pożarowo
 Przylepki
 Psarskie
 Pudliszki
 Racot
 Rakoniewice
 Raszewy
 Rogalin
 Rogowo
 Rokosowo
 Ro¶cinno
 Siedlec
 Sielec Stary
 Smolice
 Stary Tomy¶l
 Strzelce
 Swadzim
 Swarzędz
 Szlachcin
 Szołdry
 ¦miełów
 Taczanów
 Trzebiny
 Trzebosz
 Tulce
 Unia
 Uzarzewo
 Wargowo
 Wełna
 Wiatrowo
 Wielichowo
 Więckowice
 Wilkowo Polskie
 Winna Góra
 Witaszyce
 Włoszakowice
 Wolsztyn
 Wonie¶ć
 Wólka
 Wróblewo
 Wrze¶nia - Opieszyn
 Wyci±żkowo
 Zaj±czkowo
 Zakrzew
 Zakrzewo
 Zalesie
 Zieliniec
 Zimnowoda
 Żakowo
Kruszewo - pałac

KRUSZEWO
powiat pilski


Położenie.

Historia. Wiadomo, że do 1580 r. wieś należała do Barbary z Górków Czarnkowskiej, jednak - jak zaznaczyła w kronice Leokadia Golec, miejscowa nauczycielka - dokładniej historię miejscowości prześledzić można od 1749 roku, kiedy stała się ona główną siedzibą hr.Świnarskich.Do kruszewskiego dominium (3500 ha)należały wsie: Jabłonowo, Węglewo, Marunowo, Sarbia, Brzezno, Dębe,Lubasz, Romanowo, Walkowice i Kuźnica. Wówczas też zaczęły pojawiać się gospodarstwa indywidualne, których w 1772 r., już po przyłączeniu wsi do Prus, było sześć; największe miały 500 i 400 mórg. Charakterystyczna była też zabudowa wsi: dwurodzinne domy(wspólne: komin i drzwi wejściowe) stawiano szczytem do drogi.Ważny zapis w dziejach Kruszewa dotyczy roku 1870, kiedy to hr. Roman Świnarski wymienił z Wallenbergiem ziemię kruszewską na dobra w Obrze k.Chodzieży.Nowy właściciel rozebrał stare budynki i pałac (kryty jeszcze strzechą!), by wznieść nowy.. W 1907 r. Wallenberg sprzedał całość oficerowi wojsk austriackich - hr. Potulickiemu. Ten jednak wpadł w długi i wkrótce stracił prawie cały majątek, by ostatecznie resztówkę (20 mórg parku, 500 mórg lasu i 120 mórg ziemi ornej) sprzedać w 1911 r, Boelwitzowi, oficerowi wojsk pruskich. Kolejny właściciel, po siedmiu latach, odsprzedał kruszewskie dobra niejakiemu Rudnickiemu, przybyłemu tu z Małopolski, a ten z kolei odsprzedał je zakonowi oo. św. Rodziny, który urządził w pałacu niższe seminarium duchowne.Bogata jest historia samego pałacu i przylegającego doń pięknego parku krajobrazowego. W czasie II wojny światowej urządzono w nim najpierw dom matki i dziecka,później siedzibę dla "zbombardowanych Niemców". Po wojnie, kiedy władze zamknęły seminarium, w pałacu funkcjonował ośrodek zdrowia, później dom dziecka, sanatorium, a od 1960 szpital ftyzjatryczny. Dopiero w 1995 r.obiekt wrócił do zakonu oo. św. Rodziny, który ponownie urządził w nim niższe seminarium duchowne.W 1998 roku obiekt został sprzedany przez zakon oo. św Rodziny właścicielom firmy ABSOLUT s.c.,która to jest również właścicielem "KEMPA CENTER" na Ukrainie.Obecnie trwają prace remontowe mające na celu utworzenie Wielkopolskiego Centrum Konferencyjnego.

Budowa i wyposażenie. Pałac o neorenesansowej bryle, z okrągłą basztą, zbudowany po 1870 roku.

Park. Park o powierzchni około 2 hektarów, ze stawem.

Linki.

Strona pałacu w Kruszewie

Strona główna